bifayn

Öğrenme artık bilginin doğrusal bir şekilde öğretmenden öğrenciye aktarılmasıyla gerçekleşmiyor. Bilginin kaynağı, aktarılış biçimi çeşitlendi, bilgi her yerde. Öğretmenin bilgiyi pasif bir şekilde aktardığı ve ardından da öğrencinin neyi öğrenip öğrenmediğini ölçen, öğrencileri iyi, kötü, orta olarak etiketleyen modası geçmiş ölçme değerlendirme yöntemleri de haliyle eskidi. Eğitim anlayışı, eğitim sistemleri tamamen değişti, deşiyor. Eğitimde katı olan her şey buharlaşıyor, yenileniyor. Buna literatürde ‘çeviklik’ deniyor. Her gelişen yeni durum için kendini hazır etme durumu. İşte COVID-19 eğitim sistemlerinin çevikliğini test ediyor. Öğrenmenin akademik, sosyal, duygusal ve bilişsel yetilerin bir bütünü olduğu sanıyorum COVID-19 ile daha da bir anlaşıldı. Öğrenme en çok oyunlaştırma, eğlence, sosyal fiziksel aktiviteler ile birleştirildiğinde gerçekleşiyor. Öğrenme sürecini bu şekilde bütünsel bir şekilde ele alınca, öğrenme sürecinin gerçekleşip gerçekleşmediğini ya da ne kadar gerçekleştiğini de sadece sınavlar-testler ile ölçmek ne kadar doğru? Dünyada sınav odaklı değil, sürece dayalı, yetkinlik, üretim ve mutluluk odaklı eğitim sistemlerine doğru bir geçiş yaşanıyor. Literatüre göre okul-sınav bazlı ölçme ve değerlendirme metotlarının artık çocukların neyi öğrenip neyi öğrenmediği konusunda yeterli olmadığı, ölçme ve değerlendirme sistemlerinin planlanırken öğrenme sürecine katkı sağlayacak şu temel beş alanın göz önünde bulundurulmasına işaret ediliyor: 

Hal böyleyken COVID-19 küresel sağlık krizi, eğitim sistemlerinin sınav odaklı olmasından çıkarılıp bütünsel öğrenme süreçlerinin dikkate alan, okul dışı aktivitelerin sosyal bilişsel yeteneklerin sürece dahil edildiği yeni, alternatif ölçme değerlendirme sistemlerinin geliştirilip uygulanması için bir fırsat sunuyor. Bunun için okullarda yüz yüze eğitime geçildikten sonra, öğrencilerin iyi olma hali, güvenliği ve hijyen gibi koşullar sağlandıktan sonra tanısal değerlendirme, öğrencilerin öğrenme sürecinin neresine olduğu, öğrenme kayıplarının tespitine yönelik uygulanabilir ve sonrasında sürece dayalı biçimlendirici ölçme ve değerlendirme yöntemleri kalıcı olarak uygulanmaya başlanabilir. COVID-19, daha iyi bir eğitim öğretim sistemi tasarlamak açısından müthiş bir deney sahası oluşturuyor diyebiliriz.

COVID-19 sürecinde dünyada özellikle geri bildirim ve öğretmen değerlendirmesi gibi biçimlendirici ölçme ve değerlendirme yöntemleri öne çıktı çünkü biçimlendirici değerlendirme, günlük rutin eğitim öğretim faaliyetinin bir parçası olarak tanımlanıyor. Öğretmenler tarafından, sınıfta öğretim sürecinin bir parçası olarak gerçekleştiriliyor. Öğrenci, öğrenme sürecine dahil ediliyor. Öğretmen, öğrenciye eğitim süreci boyunca quizler, sınıf içi grup çalışması, proje ve ev ödevleri aracılığı ile anlık ve sürekli geri bildirim sağlıyor. Öğrencinin öğrenmesi öğretmen tarafından izleniyor ve bu şekilde o öğrencinin gelişimi için bir rehber oluşturulmasına imkân sağlanıyor. COVID-19 biçimlendirici değerlendirme yöntemlerini öne çıkardı çünkü günlük rutin eğitimin bir parçası olduğu için uygulanması kolay ve maliyetsiz, senkron ve asenkron formlarda uygulanabiliyor. Şimdi biraz dünyadan örneklere yer verelim. Örneğin, İngiltere’de ve İrlanda’da COVID-19 sürecinde öğrenme devam ederken öğretmen değerlendirmeleri öne çıktı. İngiltere’de küresel salgının yüz yüze eğitimi kesintiye uğratması nedeniyle GCSE ve A-Level sınavları iptal edildi ve yerini öğretmen tarafından değerlendirilen bir not sistemi aldı. Fransa’da lise öğrencileri, Mayıs 1968 gösterilerinin bile yapılmasını engelleyemediği Baccalauréat sınavına 2020 yılında giremediler. Öğrenciler, her ders için yıl boyunca testler ve ev ödevleri üzerinden verilen notlardan hesaplanan ortalama bir puan aldılar. Güney Kore’de hayata geçirilen harmanlanmış öğrenme modeli ile, öğrenci değerlendirmeleri hem sınıfta hem de çevrimiçi olarak gerçekleştirildi. Öğretmenler çocukların yüz yüze eğitim için sınıfa gelmelerine izin verildiğinde yazılı sınavlar yaptılar. Dersler online formatta gerçekleştiğinde öğrenci değerlendirmeleri online derslere katılım, online sunum yapma, tartışmalara katılım üzerinden yapıldı. Şili, tanılayıcı ölçme değerlendirme yöntemlerini kullandı. Şili’de ulusal bazda gerçekleştirilen sınavların uygulanması, geliştirilmesi ve yönetilmesinden sorumlu kurum Ulusal Ölçme ve Değerlendirme Ajansı, (Agencia de Calidad de la Educación) küresel salgın sürecinde, öğretmen ve okul yöneticileri için yeni ölçme ve değerlendirme araç setleri geliştirdi. Ajans sınıfta eğitimi desteklemek, uzaktan eğitim yapan okulların biçimlendirici, sürece dayalı değerlendirme sürecine rehberlik etmek amacıyla video eğitimleri, değerlendirme yönetim protokolleri, test puanlarının yorumlanması için yönergeler gibi değerlendirme materyalleri üretti.